Porady

Immunolog radzi

"Szczepić czy nie szczepić – oto jest pytanie"

Odpowiedź może być tylko jedna: S z c z e p i ć ! Dziecko przychodzi na świat z odpornością wrodzoną tzw. odpornością pierwotną. Niestety, te chroniące przed chorobami przeciwciała (antygeny) przekazane przez mamę wystarczają tylko na pierwsze trzy miesiące po urodzeniu. Potem, aż do dziewiątego miesiąca życia system odpornościowy malca jest coraz słabszy. Dopiero uczy się rozpoznawać wroga, czyli m.in. wirusy i bakterie i wytwarzać przeciw nim odpowiednią broń - przeciwciała. Dzięki szczepionkom uczy się szybciej i skuteczniej.

Szczepionka - to nic innego jak wprowadzone do organizmu osłabione albo martwe chorobotwórcze drobnoustroje, prowokujące system odpornościowy do produkcji przeciwciał. To trening przygotowujący organizm do natychmiastowego rozpoznawania zarazków i wysyłania przeciw nim armii przeciwciał. Ta armia albo obroni dziecko przed infekcją, albo co najmniej zdecydowanie złagodzi jej przebieg. Żeby odporność nabyta utrzymywała się przez długie lata, trzeba przyjmować tzw. przypominające dawki szczepionki.

Szczepienia dzielimy na obowiązkowe, realizowane wg tzw. kalendarza szczepień (tu można pobrać plik pdf z → kalendarz szczepień na rok 2017) oraz szczepienia nieobowiązkowe, ale zalecane w konkretnych sytuacjach zdrowotnych. Do tych ostatnich należą szczepienia przeciwko grypie, przeciwko meningokokom, przeciwko pneumokokom, szczepienia przeciwko wzw typu B, szczepienia przeciwko HPV (wirusowi brodawczka ludzkiego) chroniące przed rakiem szyjki macicy, szczepienia przeciwko chorobom odkleszczowym, czy wreszcie rozmaite szczepienia przy wyjeździe do krajów tropikalnych.


Jeszcze więcej o szczepieniach

Jest to temat tak ważny, że nie da się go zamknąć w jednym, czy dwóch akapitach. Coraz większą liczbą nieprawdziwych informacji na temat szczepień ochronnych dzieci pojawiających się w przestrzeni publicznej, w tym w mediach, zaniepokojony jest również Marek Michalak Rzecznik Praw Dziecka (RPD). O podjęcie zdecydowanych działań zapobiegających rozpowszechnianiu treści mogących szkodzić zdrowiu dzieci Michalak zaapelował do ministra zdrowia Konstantego Radziwiłła oraz prezesa Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (KRRiT) Witolda Kołodziejskiego. Wkrótce temat ten szerzej rozwiniemy.

Na emisję programu Studio Polska zareagował Maciej Hamankiewicz, prezes Naczelnej Rady Lekarskiej. To już drugi raz w ostatnich dniach, gdy samorząd lekarski zabiera głos w sprawie audycji poruszających problem szczepień, które pojawiają się na antenie telewizji publicznej. Kilkanaście dni temu Hamankiewicz skierował w tej sprawie pismo do prezesa Jacka Kurskiego, zwracając uwagę, że misją TVP są działania na rzecz zdrowia publicznego, zaś propagowanie postaw antyszczepionkowych i straszenie społeczeństwa z tak rozumianą misją się kłóci (p. Prezes NRL interweniuje ws. antyszczepionkowego programu w TVP).

Tym razem Maciej Hamankiewicz wystosował list otwarty, w którym wprost stwierdził, że w jego ocenie Telewizja Polska prowadzi akcję antyszczepionkową.

– Celem kolejnego programu było wywołanie w społeczeństwie lęku przed szczepieniami. Na taki cel wskazywał przede wszystkim sposób prowadzenia programu, uniemożliwiający przedstawienie racjonalnych przesłanek za szczepieniem, dopuszczający do obrażania obecnych w studio autorytetów medycznych – napisał szef lekarskiego samorządu. Hamankiewicz podkreślił, że prowadzący program byli stronniczy i weszli w rolę ekspertów, zamiast moderować dyskusję. Nie ukrywali też, że bliskie są im poglądy antyszczepionkowe, a na pewno pogląd, że szczepienia nie powinny być obowiązkowe. Prezes NRL zaapelował do ministra Konstantego Radziwiłła, który deklaruje się jako jednoznaczny zwolennik szczepień ochronnych, by zwrócił się do prezesa TVP o zaprzestanie akcji antyszczepionkowej i propagowanie rzetelnych, obiektywnych informacji promujących zachowania prozdrowotne. Emisja dwóch programów, podważających bezpieczeństwo i sensowność szczepień, na przestrzeni bardzo krótkiego czasu (zaledwie 2 tygodni) jest rzeczywiście niepokojącym sygnałem, zwłaszcza że stosunkowo niedawno – w sierpniu – minister zdrowia i prezes TVP podpisali list intencyjny w sprawie promowania przez telewizję publiczną postaw prozdrowotnych. Zwróciliśmy się do Ministerstwa Zdrowia z prośbą o informację, czy minister zareaguje na program Studio Polska i pytaniem, jak resort zdrowia ocenia treści dotyczące szczepień promowane przez telewizję publiczną, a także formułę programów na ten temat. Czekamy na odpowiedź.


Czy i jak można skutecznie wzmacniać odporność?

To nie jest dobrze postawione pytanie. W zasadzie wzmacniać można jedynie osłabioną odporność. Funkcjonującej w 100% prawidłowo odporności wzmocnić nie możemy. Nie można mieć na przykład 110% czy 120% odporności. Ale nigdy do końca nie wiemy jaka jest ta nasza odporność. Dlatego stosowanie preparatów, które "gimnastykują" naszą odporność i przygotowują ją do działania, na wypadek pojawienia się zagrożenia, jest bardzo pożyteczne.
W wielu sytuacjach możemy stwierdzić, że nasza odporność nie funkcjonuje idealnie. Są to sytuacje nawracających infekcji, przewlekłych infekcji, infekcji oportunistycznych, czyli wywołanych przez patogeny, które normalnie (gdy mamy dobrą odporność) nam nie zagrażają.















Szczepienie a przyjmowanie immuno-suplemntów

Mama 3-latka pyta, czy może mu podawać preparat a wzmocnienie odporności np. immunulinę, w sytuacji gdy synek właśnie otrzymał szczepienie przeciwko WZW-A (wirusowemu zapaleniu wątroby typu A)?

Odpowiedź: Wspomaganie naturalnej (wrodzonej) odporności organizmu ma znaczenie. To właśnie dobra naturalna odporność organizmu decyduje o skuteczności i bezpieczeństwie szczepień. Dlatego nie tylko można, ale warto podawać taki immuno-suplement jak immulina wszystkim osobom (również dzieciom) przed i w czasie szczepienia.



Dietetyk radzi

Dieta – układ odporności

Tak jak każda walcząca armia, nasz układ odporności najlepiej walczy z pełnym żołądkiem*. Zdrowi wojownicy układu odporności potrzebują dobrego i regularnego odżywiania. Od dawna wiadomo, że osoby żyjące w ubóstwie i będące niedożywione są bardziej narażone na choroby zakaźnie. Chociaż nie jest pewne, że wzrost odsetka chorób wynika bezpośrednio z niedożywienia układu odporności. Wciąż jest mało badań, które wiążą bezpośrednio efekt odżywienia na układ odporności człowieka.

Ustalono, że niedobór różnych składników odżywczych takich jak np, cynk, selen, żelazo, miedź, kwas foliowy, witamina A, witamina B6, witamina C, czy witamina E zaburza funkcję układu odporności. Gdy podejrzewamy, że nasza dieta nie dostarcza wszystkich potrzebnych składników żywieniowych, gdyż prawdopodobnie nie jest ona dostatecznie urozmaicona, to przyjmowanie tylko preparatów witaminowo-mineralnych może okazać się nie wystarczające. Co można zrobić? Nie pomoże tu przyjmowanie pojedynczych witamin czy składników odżywczych w mega dawkach, bo więcej nie koniecznie znaczy lepiej. Naukowcy poszukują różnych składników odżywczych pod katem wzmocnienia układu odporności. Grupę takich substancji stanowią rozmaite związki, na przykład takie jak wielkocząsteczkowe polisacharydy pochodzące z grzybów np. betaglukan lub/i lipo-polisacharydy pochodzące z sinic Spirulina platensis.


* „Armia maszeruje na swoim żołądku” - zwrot przypisywany Napoleonowi Bonaparte, w czasie oblężenia Tulonu 1793.

Budowa układu odporności

Jak działa odporność?

Niedobory odporności

Jak dbać o odporność?

Aktualności

Europejska Agencja Leków (EMA) dopuściła do stosowania terapię genową w leczeniu ciężkiego złożonego niedoboru odporności w wyniku niedoboru deaminazy adezynowej (ADA-SCID), będącego skutkiem mutacji genetycznej - informuje New Scientist. O terapii genowej, czym jest i o jej perspektywach, można przeczytać na portalu laboratoria.net

14.06.2017

Źródło: Medycyna Praktyczna, Autor: Dr n. med. Ewa Duszczyk, Polskie Towarzystwo Wakcynologii

26-letnia kobieta wybiera się na półroczną podróż w celach turystycznych do Azji Południowej. Jakie szczepienia zaproponować w celu zmniejszenia ryzyka zachorowania podczas podróży? Pacjentka poddana była szczepieniom w ramach obowiązkowych szczepień ochronnych.
06.11.2016

Źródło: Laboratoria.net, Autor: Magdalena Maniecka

Rozwój inżynierii genetycznej zaowocował powstaniem nowego nurtu w lecznictwie, polegającego na wprowadzaniu do organizmu obcych kwasów nukleinowych w celach terapeutycznych. Aktualnie terapia genowa nastawiona jest na dwa tematy: rekompensacja defektów genetycznych poprzez wprowadzenie właściwych sekwencji DNA oraz wyciszanie ekspresji tych genów, których produkty białkowe są szkodliwe dla organizmu.

26.09.2016

Źródło: Stanford Medicine, News Center

Streszczenie: Nanocząsteczki żelaza potrafią uaktywniać komórki układu odporności - tzw. tumor associated macrophages, tak aby  zaatakowały i niszczyły komórki raka, wg. tego badania przeprowadzonego na myszach. Nanocząsteczki, które są dostępne pod nazwą ferumoxytol jako suplement żelaza w iniekcji. Preparat ten został  zatwierdzony przez Food and Drug Administration do leczenia niedokrwistości z niedoboru żelaza.